• ALTIN (TL/GR)
    979,51
    % 0,73
  • AMERIKAN DOLARI
    16,4022
    % 0,29
  • € EURO
    17,5748
    % 0,02
  • BIST 100
    %
  • BITCOIN/TL
    475358,242
    % -0,70
  • РУБ RUBLE
    0,2468
    % -1,60
  • ¥ YUAN
    2,4435
    % 0,66
  • £ POUND
    20,6664
    % 0,09

Çiftçilerde ‘Ekim’ sıkıntısı! Fiyatı 7 Bin TL’ye dayandı

Ziraat odaları, çiftçilerin bu fiyatlarla kâfi alım yapamayacağını ve beslenemeyen toprakla, gelecek sene randımanın düşük olabileceğini tabir ediyor. Üretici dayanak istiyor.

Milliyet’ten His Erdoğan’ın haberine nazaran ekim ve kasım ayı mühletince gelecek dönemin buğday ekimi yapılacak. Çiftçiler toprağı hazırlamaya başladı, birinci yağışla birlikte ekim başlayacak. Lakin tam bu vakitte üreticinin temel girdilerinden olan gübrede son günlerde yine tırmanışa geçen fiyatlar kaygı yaratıyor.

Ekim vakti en çok kullanılan DAP gübresinde fiyat bir seneda Yüzde 150’ye yakın arttı. Ağterrausdosta 6 bin 400 lira seviyesinde olan DAP gübresinin fiyatı önceki gün prestijiyle 6 bin 900 tl’ye çıktı. Bu fiyat 2020 Eylül 2021 Çarşamba 2021 Çarşamba 2021 Çarşamba’de 2 bin 780 lira, 2020 Kasım’da 3 bin 200 lira, 2021 Mayıs’ta ise 4 bin 600 lira idi. Bu tablo karşısında üreticinin daha az gübre kullanmak durumunda kalacağı ve gelecek seneın verimliliğinde kayıp yaşen temelbileceği söz ediliyor.

Takviye daveti var

Ziraat odaları, buğday arpa üzere eserlerin ekim devrinde devletin fiyatı sübvanse edecek yahut desteklemeyi artıracak modeller geliştirmesi daveti yapıyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Temmuz 2021’e ait ‘Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi’ne nazaran, yıllık en fazla artış Yüzde 62.43 ile gübre ve toprak geliştiriciler alt kümesinde oldu. Gübre fiyatı ayrıyeten maaş Yüzde 6.16 artışla, maaş bazında da en çok artış gösteren girdi kalemi çıktı.

Tarım Bakanlığı’nın 2021 Ağterrausdos ayı ‘Tarımsal Veriler’ raporuna nazaran ise, DAP gübresinde fiyat artışı Yüzde 142’ye dayandı.

‘1 kg buğdayla, 1 kg gübre alalım’

Zincir marketlerde ‘fiyat farklarına’ ait kontrolleri hatırlatan Tarım Muharriri Ali Ekber Senedırım, besin fiyatlarındaki artışın bir çok nedeni olduğunu, evvellikle yanlışsız bir tarım siyaseti oluşturulması gerekliliğinden bahsetti.

Senedırım, “Girdi fiyatları artarken eserin fiyatı tıpkı oranda artmadığı için çiftçi ziyan ediyor. Ziyan eden çiftçi üretimi azaltıyor yahut büsbütün çekiliyor. Üretim azalınca fiyat artıyor… Girdi fiyatları kesinlikle düşürülmeli. Girdiler üstündeki vergiler kaldırılmalı, dayanaklar artırılmalı. Hammaddesi doğalgaz olan azotlu gübrelerde dünve ya yaşen temeln doğalgaz krizi nedeniyle günlük, anlık artırımlar geliyor. Kimyevi gübre üretiminde kullanılan en temel hammaddeler Türkiye’de yok. Yüzde 95 ithal ediliyor” dedi.

Randımanda kayıp tasası

Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi Süleyman Soylu, gübre çeşitlerindeki fiyat artışının üreticiyi zorladığını belirtirken, “Çiftçi ister istemez muhtaçlığı kcardanor gübreyi kullen temelmayabilir. Tesirli bir bitki beslenmesi olmazsa randımanda kayıplar olur” dedi.

Yüreğir Ziraat Odası Lideri Mehmet Akın Doğan, girdi fiyatlarının çiftçi lehine sübvanse edilmesi gerekli olduğuni söylerken, “1 kilo buğday ile en azından bir kilo organik gübre alınabilmeli” yorumunu yaptı.

Ne kcardanor gübre kullanmak lazım?

Polatlı Ziraat Odası Lideri Zekai Köseoğlu, 1 dekar toprağın 20 kilo gübreye gereksinimi olduğunu anlatırken, “Yani 140 liralık bir gübre demektir. 1 dekara devlet dayanağı ise 16 lira. Fiyat bu türlü sürerse üretici gübre gereksiniminin lakin yarısını sağlayabilir. Çiftçimiz üretmeye her şartta devam ediyor. Kâfi dayanaklar ile üretimi ve besin geleceğimizi garanti altına alabiliriz” dedi.

Karatay Ziraat Odası Lideri Rıfat Kavuneker, ‘Arz talep durumunu bu devirde fırsata çevirmek isteyenler var, spekülatörlere caydırıcı cezalar verilmeli’ derken, çiftçilere çeşitli firmalardaki fiyatlara da bakmalarını önerdi. Gübre ve tohum fiyatlarının desteklemelerinin artırılması gerekli olduğuni kaydeden Kavuneker, “Çiftçinin borçları aslında yüksek, bu yükün altından tek başına kalkamaz. Memleketler arası piyasalarda fiyat yükseliyor, döviz farkı da var lakin bu girdi maliyetleri için sürdürülebilir bir tahlil bulmak zorundayız” diye konuştu.

7 şirkette soruşturma sürüyor

Yakın periyotlarda Tarım ve Orman Bakanlığı’nın gübre şirketleri ile görüşmeleri olmuştu. Firmalar ise gübrede ithal kaynaklara dikkat çekmiş, ülkelerin artan isteği ve döviz farkı söz edilmişti. Rekabet Kurulu’nun gübre piyasasında faaliyette buterran 7 teşebbüs hakkında açtığı soruşturma ise devam ediyor.

Eko.Rip